نقش مهم تغذیه در پیشگیری از بیماری

نقش مهم تغذیه در پیشگیری از بیماری

  نقش مهم تغذیه در پیشگیری از بیماری : انواع ترکیبات حاصل از عوامل بیماری زا (میکروب ها )

 

نقش مهم تغذیه در پیشگیری از بیماری

نقش مهم تغذیه در پیشگیری از بیماری

نقش مهم تغذیه در پیشگیری از بیماریانواع ترکیبات حاصل از عوامل بیماری زا (میکروب ها ) گله های طیور را در معرض شیوع بیماری ها قرار می دهد . تحت چنین شرایطی نامطلوبی هدف یک برنامه تغذیه ای می بایست در جهت به حداقل رساندن اثرات بیماری باشد ، تا موجب افزایش تولید و سود اقتصادی گردد.

شکل فیزیکی جیره غذایی تأثیر مستقیمی بر ایمنی جوجه ها دارد . سنگدان پرنده هایی که با دانه کامل گندم یا سورگوم تغذیه می شوند ، نسبت به آنهایی که گندم آسیاب شده و خرد شده مصرف می کنند ، فعال تر است. سنگدان فعال به عنوان یک مکانیسم دفاع طبیعی بدن ، در مقابل ترکیبات متعدد میکروبی عمل می کند . این عمل از طریق تخریب مکانیکی اووسیت ها ، اسپوروسیت ها یا اسپورزوئیت ها صورت می گیرد . اگر ذرات غذایی درشت دارد سنگدان نشود ، سنگدان در طول زمان آتروفه شده و توسعه ضعیفی پیدا خواهد کرد و پرنده بیشتر از پیش مستعد ابتلا به بیماری های عفونی می شود . پلت کردن جیره غذایی تأثیر معنی داری در جلوگیری از بیماری دارد. این اثر از طریق تخریب مکانیکی عوامل بیماری زا یا از بین بردن آلودگی مواد غذایی بوجود می آید. باید توه داشت که پلت کردن دان به این معنی نیست که همه میکروارگانیسم های خوراک از بین می رود. در طول پلت کردن ۱۰ تا ۷۰ درجه سانتیگراد افزایش می یابد. با این وجود مدت زمانی که دان در معرض این حرارت قرار می گیرد ، برای از بین بردن همه میکروارگانیسم ها کافی نمی باشد. توصیه شده است که قبل از پلت کردن خوراک ، اجزاء ان در معرض بخار قرار گیرد ، یا این که بعد از عمل آوری دان پلت شده در معرض خشک قرار داده شود. ترکیب پلت با مواد اسیدی کننده نیز می تواند باعث کنترل بهتر ، آلودگی میکروبی شود. در این روش دان های پلت شده را با محلول ۶ درصد اسید پروپیونیک عمل آوری می کنند . لازم به ذکر است که این محلول را به مقدار کمتر از یک درصد در دان به کار می برند. مصرف متفاوت مقدار ۰.۵ تا ۰.۷ درصد مخلوطی از اسید پروپینویک و اسید فرمیک با نتایج مناسبی در آلودگی زدایی غذاها همراه بوده است.

پروتئین ها:

در هنگام بیماری ها گاهی توصیه می شود سطح پروتئین جیره را کمی افزایش دهیم یا حداقل مقادیر پیشنهاد شده را رعایت نماییم. پروتئین یک اثر تنظیم کننده قوی بر بعضی از هورمون ها مانند انسولین ، گلوکاگون ، تیروکسین و هورمون رشد دارد. همه این هورمون ها بر سیستم ایمنی تأثیر می گذارند و موجب بهبود توانایی پرنده در مقابله با بیماری می شوند. در برخی موارد نیز بهتر است پروتئین جیره را کاهش دهیم . این عمل به خصوص هنگام بروز بعضی بیماری ها مانند کوکسیدیوز مفید می باشد. اگر در این موارد سطح پروتئین جیره بالا باشد ، فعالیت آنزیم تریپسین در روده کوچک افزایش می یابد و در فعالیت موجب آزادسازی سریع تر کوکسیدیا ها از ازوسیت هایشان می شود و فعالیت آن ها به قدری افزایش می یابد که به واکسیاسیون نیز پاسخ بسیار کمی می دهند . رژیم غذایی نیز می تواند روی شدت کوکسیدیوز تأثیر بگذارد. کاهش چشم گیر عفونت در جوجه هایی که قبل از مصرف واکسن خوراکی گرینکی داده شده اند، مشاهده شده است. دلیل این موضوع شاید به ترشح کمتر تریپسین در جوجه های گزینه برگردد. سطوح بالا یا پایین پروتئین در جیره یا انتخاب رژیم غذایی پروتئینی واکسیناسیون همواره به این معنی نیست که از بیماری جلوگیری می شود. در حقیقت مصرف بعضی از منابع پروتئینی مانند سویای خام ، کنجاله تخم پنبه و کنجاله دانه کتان که به ترتیب دارای مقادیر متفاوتی از عوامل ضد تغذیه ای مانند ممانعت کننده تریپسین ، گوسیپول و گلوکوزیدهای سیانوژیک هستند ،  اثرات زیان باری بر عملکرد روده کوچک می گذارد و به این ترتیب سیستم ایمنی در این بخش ها آسیب می بیند. این آسیب دیدگی محدود به همان نقطه نمی شود ، بلکه به طور  سیستمیک عمل می کند. بنابراین باید از به کاربردن مقادیر زیاد این منابع پروتئینی در جیره باید پرهیز نمود.

چربی ها:

چربی های جیره غذایی نیز بر دستگاه ایمنی تأثیر می گذارند . این اثر از طریق تغییر ساختمان غشاء سلولی یا بوسیله تغییر در سنتز پروستا گلاندین ها صورت می گیرد. لازم به ذکر است پروستاگلاندین ها نقش تنظیمی مهمی را در بسیاری از فرآیندهای بیولوژیکی بر عهده دارند. در مطالعه ای با افزایش چربی خوک و روغن گلرنگ از ۳ تا ۹ درصد ، مقاومت جوجه های گوشتی به عوامل بیماری زایی مانند اشرشیا کلی و مایکو باکتریوم توبرکولوزیس به طور خطی افزایش پیدا کرد و تلفات مرتبط با این بیماری ها نیز با افزایش سطوح چربی به جیره اضافه نماییم. احتمالاً کوکسیدیوز بیشتر به تشکیل میسل آسیب می رساند. چربی ها دارای مقادیر فراوان تری گلیسریدها حاوی اسیدهای چرب دارای زنجیره کوتاه و متوسط ، کمتر به صورت مسیل جذب می شوند، در نتیجه این نوع چربی ها در هنگام هضم آسیب کمتری بوسیله این عفونت می بینند. اما جذب چربی هایی که دارای مقادیر بالایی از اسیدهای چرب غیر اشباع می باشند ، بیشتر به وسیله عفونت آسیب می بیند. زیرا این چربی ها با سهولت بیشتری به سمت تشکیل میسل می روند. با اعمال چنین تغییراتی در نوع چربی مصرفی می توان دریافت که تا چه حد افزایش وزن و دیگر پارامترهای تولیدی مرتبط با چربی تحت تأثیر بیماری قرار می گیرد.

 

ویتامین A:

ویتامین A دارای تأثیر قوی در مقابله با عفونت باکتریایی مانند مایکو باکتریوم توبرکولوزیس است در مطالعه ای افزایش سطح ویتامین A از ۲۲۰۰ به ۴۴۰۰ واحد بین المللی در کیلوگرم خوراک ، باعث افزایش ایمونوگلوبولین اختصاصی باکتری مایکو باکتریوم توبرکولوزیس شد وتلفات نیز کاهش یافت. گزارش شده که سطوح بالای ویتامین A حداقل در جلوگیری از ضایعات سخت و کاهش بیماری مزمن تنفسی (CRD ) نقش مهمی ایفا می کند.  علاوه بر این در تغذیه درمانی نشان داده شده است که مصرف روزانه ۶۰۰۰ واحد بین المللی ویتامین A به ازای هر جوجه در طول دوره ای که پرنده درگیر بیماری کوکسیدیوز شدید باشد ، تقریباً به طور کامل از تلفات جلوگیری می کند.اما تلفات در جیره هایی که از نظر ویتامین A کمبود داشته باشند ممکن است به ۱۰۰ درصد برسد.

ویتامین E :   

در مواردی که عفونت باکتریایی مانند اشرشیا کلی غالب می شود. لازم است تا میزان ویتامین E را در جیره افزایش دهیم . در مطالعه ای با افزایش سطح ویتامین E از ۱۵۰ به ۳۰۰  واحد بین المللی در هر کیلوگرم جیره جوجه های گوشتی ۱۴ روزه ، سطح آنتی بادی اختصاصی عفونت اشرشیاکلی به طور خطی افزایش یافت . باید توجه داشت که عفونت اشرشیاکلی در جوجه ها اغلب از ۳۵ روزگی به بعد رایج می شود. پیشنهاد راهبردی ، مصرف زیاد بالای ویتامین E در جیره از سن ۳۲ روزگی به مدت ۱۰ روز است. همچنین با توجه داشت که مدت زمان استفاده از مکمل ویتامین E در زمستان نسبت به تابستان طولانی تر می باشد ، زیرا عفونت اشرشیاکلی بیشتر در زمستان رایج است.

سطوح بالای ویتامین E می تواند تأثیر معنی داری در کنترل بیماری های ویروسی مثل نیوکاسل داشته باشد. استفاده همزمان از مکمل ویتامینE به مقدار ۳۰۰ میلی گرم در کیلوگرم توام با واکسیناسیون بر علیه بیماری نیوکاسل ، سطوح بالاتری از آنتی باری ها را برابر این بیماری نشان داده است. علاوه براین تیترهای آنتی بادی حتی بعد از ۱۰ روزگی نیز سطح خود را حفظ کردند . بیماری گابرو (IBO ) نیز از بیماری های ویروسی ، دیگر است که اکثر گله ها در زمستان به این بیماری مبتلا می شوند و می توان به وسیله سطوح بالای ویتامین E در طول زمستان به طور جزئی از شدت این بیماری کاست. در یک مطالعه سطح ویتامین E از ۴۸ به ۱۷۸ واحد بین المللی در کیلوگرم جیره افزایش یافت و کاهش قابل ملاحظه ای در علائم بالینی و تلفات ناشی از IBO دیده باشد. ضمن اینکه درآمد خالص در گله هایی که تحت مراقبت و رسیدگی قرار گرفتند ، ۱۰ درصد افزایش یافت.

ویتامین K:

در طول مراحل اولیه بیماری نیوکاسل میزان پروترومبین افزایش می یابد که نشانه نیاز بیشتر از حد معمول به ویتامین K است. همچنین یک رابطه داخلی بین شدت کوکسیدیوز و نیاز به ویتامین K وجود دارد . جهت دست یابی به حداکثر رشد و بهبود ضریب تبدیل غذا در پرنده های که در معرض بیماری کوکسیدیوز قرار گرفته اند، میزان ۸ میلی گرم ویتامین K در هر کیلوگرم جیره لازم می باشد. با این وجود ممکن است تحت شرایط مشابه به نیازهای ویتامین K از ۱ تا ۲ میلی گرم تجاوز نکند ، ولی نتایج رضایت بخش باشد.

ویتامین های محلول در آب:

در یک مطالعه ای بر روی ویتامین C معلوم شد که این ویتامین اثر متقابلی با سالمونل گالینادوم دارد و این اثر هنگامی به وجود می آید که پرنده ها به مدت ۳ هفته با سطوح بالای ویتامین C ( میزان ۱۰۰ میلی گرم) تغذیه شوند. پاسخ های مشابهی نیز با جوجه هایی که سطح بالای ویتامین B تغذیه شده بودند ، ملاحظه شد. این ویتامین ها مقاومت به بیماری باکتریایی مانند سالمونل پولوروم و بیماری ویروسی مانند آنفولانزا را بهبود می بخشند. این عملکرد احتمالاً با افزایش ایمونوگلوبین اختصاصی این عفونت ها ، کاهش کم خونی تغذیه ای ، کاهش استرس و عملکرد مطلوب آدرنال کورتکس در ارتباط است.

آهن:

یک ارتباط داخلی بین آهن و مقاومت به بعضی از باکتری ها مانند سالمونل گالتیاروم پیدا شده است. هنگامی که مکمل اهن در جیره از ۲۵۰ میلی گرم به ۴۵۰ میلی گرم افزایش یافت ، سطح تلفات مرتبط با این بیماری ۹ درصد کاهش یافت . همچنین افزایش ماده ای مانند اتیلن دی آمین تترا استیک اسید که حاوی اسید استیک می باشد،می تواند سودمند باد ،  زیرا باعث افزایش قابلیت دسترسی آهن می شود و از این رو نیاز برای افزایش سطوح آهن جیره را برطرف می کند.

سلینوم:

این عنصر کمیاب در تحریک سیستم ایمنی نقشی مشابه وتامین E دارد و معمولاً در سطوح بین ۰.۱ تا ۱ میلی گرم در جیره به کار می رود سلنیوم اید ترجیحاً همراه با ویتامین E در جیره استفاده شود. تا پاسخ های ایمنی بهتری به دست آید.

افزایش دهنده های عملکرد بیوژنی:

اخیراً استفاده از افزایش دهنده های عملکرد بیوژنی ( Biogenic performance enhances ) گسترش فراوانی یافته است . این تولیدات مجموعه های فعال بیولوژیکی بوده و به طور طبیعی دارای اجزایی مانند پورین ها و پیرمیدین ها هستند و با حرارت خشک عمل اوری می شوند. در این ترکیبات از مخمر اب جو به عنوان حامل استفاده می شود . این مواد پاسخ ایمنی را بهبود می بخشند و باعث افزایش مقاومت در برابر بیماری می شوند. نتایج نشان داده است که این مواد باعث بهبود پارامترهای دیگر مانند باروری و تولید تخم نیز می شوند . مطالعات درباره مرغ های تخمگذار تأثیرات مثبت BPE را بر مقاومت بر بیماری نیوکاسل نشان داده است . در آزمایشی تغذیه BPE به مدت یک هفته قبل از واکسیناسیون موجب شد تا تیتر آنتی بادی به سرعت افزایش یابد و به بالاترین حد خود برسد، در نتیجه گروه مورد آزمایش نسبت به گروه شاهد مقاومت بیشتری را نسبت به بیماری نیوکاسل نشان می دهد. تلفات در پرنده هایی که واکسیناسیون با مصرف BPE به مدت یک هفته قبل از واکسیناسیون تا یک هفته بعد از آن همراه بود ، از ۱۶.۲ به ۵.۲ درصد کاهش یافت. افزایش عملکرد حاصل نیز به خوبی بیانگر بهبود سلامتی پرندگان بود. بنابراین تعداد بیشتری مرغ در گروه مورد آزمایش (۹۶ درصد) نسبت به گروه شاهد (۹۱.۲ درصد) به سن تخم گذاری رسیدند. در آزمایشی که در دوره تخم گذاری صورت گرفت استفاده از BPE تولید تخم مرغ را در گروه مورد آزمایش نسبت به گروه شاهد ۱۰ تا ۱۳ درصد افزایش داد.

 

Pin It